Đại sứ Iran tại Malaysia, Valiollah Mohammadi Nasrabadi, xác nhận các tàu Malaysia sẽ đi eo biển Hormuz mà không phải trả phí “trạm thu phí” như nhiều báo cáo trước đây từng nêu. Bộ trưởng Giao thông Malaysia, Anthony Loke, cũng nhấn mạnh: “Đại sứ Iran đã xác nhận không thu phí đối với các tàu Malaysia. Chúng ta là đối tác hữu nghị và có quan hệ ngoại giao tốt với chính phủ Iran.”
Sự đảm bảo này được đưa ra giữa bối cảnh quốc tế quan tâm về cách Iran quản lý quyền đi qua eo biển chiến lược, nơi mà các tàu của quốc gia khác từng được cho là phải trả lên tới 2 triệu USD để đi an toàn. Hiện việc đi qua Hormuz đang ngày càng được định hình bởi liên minh địa chính trị thay vì một hệ thống cố định.
Trong những ngày gần đây, nhiều báo cáo quốc tế cho rằng quân đội Iran đã thiết lập cái mà một số người mô tả là hệ thống “trạm thu phí”, với các tàu được yêu cầu trả lên tới 2 triệu USD (khoảng 8 triệu RM) để được đi an toàn.
Theo báo chí quốc tế, các khoản thanh toán này không được chuẩn hóa, không có cấu trúc rõ ràng về cách tính, thu, hoặc thậm chí loại tiền sử dụng.
Trước đó, nghị sĩ Subang Wong Chen đã kêu gọi chính phủ Putrajaya làm rõ liệu Malaysia có phải chịu bất kỳ chi phí nào như vậy không. “Nếu chính phủ phải trả phí thì điều này phải được công bố công khai vì liên quan đến tiền thuế của người dân. Theo tôi, trả tiền để được phép đi vẫn tốt hơn là để tàu và thủy thủ Malaysia bị kẹt, nhưng chúng ta phải minh bạch và chịu trách nhiệm”
Phát biểu của đại sứ Iran rằng các tàu Malaysia sẽ đi “miễn phí” hiện trái ngược với những thông tin trước đó, cho thấy việc đi qua Eo biển Hormuz đang ngày càng được định hình bởi các liên minh địa chính trị hơn là một hệ thống cố định.
Theo Al Jazeera, phía Iran hiện cho phép các tàu của những quốc gia được coi là “thân thiện” có thể đi qua Eo biển Hormuz nếu phối hợp với Tehran. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi ngày 25/3 xác nhận Trung Quốc, Nga, Pakistan, Iraq và Ấn Độ nằm trong nhóm này.