Thị trường chứng khoán Việt Nam trải qua một tuần biến động mạnh. Dù xuất hiện nhịp hồi phục trong phiên thứ Năm, mức tăng này vẫn chưa đủ bù đắp áp lực bán trước đó. Tính chung cả tuần, VN-Index giảm 101 điểm, tương đương 5,67%, xuống 1.688,11 điểm, mức thấp nhất trong vòng 4 tháng.
Đáng chú ý, thanh khoản thấp hơn so với những nhịp giảm sâu tương tự trước đây, cho thấy dòng tiền vẫn giữ thái độ thận trọng và tâm lý phòng thủ tiếp tục chiếm ưu thế trên thị trường.
Khối ngoại tiếp tục kéo dài chuỗi bán ròng. Lũy kế sau 5 phiên, khối ngoại bán ròng 3.804 tỷ đồng trên toàn thị trường.
Sau bốn tuần giảm liên tiếp và đánh mất mốc 1.700 điểm, giới phân tích cho rằng thị trường chưa xuất hiện làn sóng giải chấp trên diện rộng, song dư nợ margin cao và mặt bằng lãi suất vẫn là những rủi ro đáng lưu ý. Trong kịch bản cơ sở, VN-Index có thể tích lũy quanh vùng 1.650-1.660 điểm và hồi phục trong nghi ngờ, với dòng tiền ưu tiên các cổ phiếu có kết quả kinh doanh quý 2 tích cực.
Chưa xuất hiện làn sóng giải chấp diện rộng, nhưng rủi ro margin vẫn còn
(Ông Bùi Văn Huy - Tổng Giám đốc CTCP FIDT)
Theo góc nhìn từ chuyên gia FIDT, diễn biến thị trường chứng khoán Việt Nam không quá bất ngờ nếu đặt trong bối cảnh vĩ mô hiện nay. Ở bên ngoài, mặt bằng lãi suất toàn cầu vẫn ở mức cao trước các kỳ họp chính sách của FED, trong khi đồng USD tăng mạnh, tạo áp lực lên dòng vốn và tâm lý tài sản rủi ro. Ở trong nước, lãi suất vẫn neo cao vì nền kinh tế đang rất khát vốn, nhu cầu vốn cho tăng trưởng còn lớn nên các kênh tiền tệ vẫn phải gánh áp lực này.
Khi lãi suất tiết kiệm 6-12M bị đẩy lên vùng quanh 10% ở một số ngân hàng, thị trường buộc phải định giá lại. Trong bối cảnh như vậy, mặt bằng P/E quanh 10-11 lần (loại trừ một số nhóm cổ phiếu lớn) là hợp lý, chứ chưa thể gọi là rẻ.
"Nói cách khác, vấn đề của thị trường lúc này không đơn thuần là giá đã giảm bao nhiêu, mà là suất sinh lời kỳ vọng của cổ phiếu có còn đủ hấp dẫn so với lãi suất phi rủi ro hay không", ông Huy cho hay.
Vì vậy, theo chuyên gia, để chứng khoán tăng trở lại một cách bền vững, điều quan trọng nhất vẫn là giải được bài toán vốn chung của nền kinh tế. Khi các kênh dẫn vốn được xây lại từ gốc, được vận hành thông suốt hơn và áp lực lãi suất hạ nhiệt, khi đó định giá thị trường mới có cơ sở để mở rộng trở lại.
Lợi suất trái phiếu CP Mỹ 30Y lên mức cao nhất kể từ 2007
Nói về dư nợ margin trên thị trường, ông Huy cho rằng hiện tượng call margin đã xuất hiện, song mức độ chưa nghiêm trọng. Nếu áp lực giải chấp diễn ra trên diện rộng, thị trường thường sẽ ghi nhận những phiên bán tháo quyết liệt hơn, cùng tình trạng cổ phiếu giảm sàn hàng loạt.
Chuyên gia cho rằng nhịp giảm vừa qua chủ yếu đến từ hoạt động cắt lỗ của các tổ chức. Khi những giả định ban đầu về mặt bằng lãi suất, dòng tiền hoặc khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế không còn diễn biến như kỳ vọng, các tổ chức buộc phải hạ tỷ trọng và chấp nhận cắt lỗ.
Trong khi đó, giai đoạn nhà đầu tư cá nhân buông xuôi, không còn khả năng chịu đựng chi phí vốn cao, không thể tiếp tục duy trì vị thế margin và bán bằng mọi giá, vẫn chưa diễn ra đầy đủ. Thông thường, phải đến khi tâm lý bi quan lan rộng, áp lực call margin gia tăng và lực bán hoảng loạn của nhà đầu tư cá nhân xuất hiện rõ hơn, xác suất thị trường tạo đáy mới cao hơn.
Vì vậy, trong bối cảnh dư nợ margin cuối quý 2/2026 vẫn ở vùng cao, rủi ro chưa hoàn toàn được loại bỏ. Dư nợ này chưa chắc lập tức tạo ra một cú sốc mới, nhưng nếu thị trường tiếp tục suy yếu hoặc mặt bằng lãi suất duy trì cao lâu hơn kỳ vọng, áp lực lên giá cổ phiếu vẫn có thể gia tăng.
Nếu nhìn dài hạn, vị chuyên gia từ FIDT vẫn cho rằng thị trường chứng khoán Việt Nam còn nhiều động lực tích cực. Tăng trưởng kinh tế dài hạn của Việt Nam vẫn ở mức cao so với khu vực, và câu chuyện nâng hạng thị trường vẫn là một kỳ vọng rất đáng chú ý, có thể giúp dòng tiền trung dài hạn quay lại mạnh hơn trong tương lai.
Tuy nhiên, trong ngắn hạn, giá cổ phiếu vẫn do cung – cầu quyết định. Muốn thị trường tăng, phải có tiền chảy vào thị trường. Trong bối cảnh hiện nay, khi lãi suất còn cao và các kênh cung ứng vốn của nền kinh tế vẫn phải ưu tiên đáp ứng nhu cầu vốn cho tăng trưởng, rất khó để dòng tiền chảy mạnh sang chứng khoán.
Nói cách khác, hiện tại không hẳn vì có một tin gì quá xấu khiến thị trường lao dốc, mà là vì chưa có đủ tiền để đẩy thị trường đi lên. Khi bối cảnh thế giới bớt căng thẳng hơn, áp lực lãi suất giảm dần và các kênh dẫn vốn trong nước được khơi thông tốt hơn, đáp ứng đủ nhu cầu vốn của nền kinh tế, khi đó chứng khoán mới có cơ hội tích cực trở lại một cách rõ nét.
Có thể giải ngân thăm dò, ưu tiên cổ phiếu có kết quả kinh doanh tích cực
(Nguyễn Tấn Phong - Chuyên gia Phân tích Chứng khoán Pinetree)
Theo dự báo của ông Phong, sau bốn tuần giảm liên tiếp với mức chiết khấu khá sâu, nhiều khả năng VN-Index sẽ chuyển sang trạng thái tích lũy và hồi phục trong nghi ngờ hơn là tiếp tục lao dốc.
Tuần qua, VN-Index giảm mạnh hơn 100 điểm, đánh dấu tuần giảm thứ tư liên tiếp và chính thức đánh mất mốc tâm lý 1.700 điểm. Dù vậy, thị trường đã có tín hiệu ổn định về cuối tuần khi bật hồi khá mạnh phiên thứ Năm và chỉ giảm nhẹ trở lại phiên thứ Sáu, cho thấy sức chống chịu tốt hơn tương đối so với đà bán tháo của chứng khoán thế giới trước rủi ro giá dầu Brent vượt 100 USD/thùng khi căng thẳng Mỹ-Iran leo thang.
Về xu hướng tuần tới, ông Phong đưa ra kịch bản cơ sở là chỉ số giằng co quanh vùng hỗ trợ 1.650-1.660 điểm và dần thử thách lại kháng cự 1.700-1.720 điểm khi lực cầu bắt đáy đã nhập cuộc ở những phiên cuối tuần qua.
Hai yếu tố nâng đỡ cho kịch bản này: Một là mặt bằng định giá nhiều nhóm ngành đã về vùng hấp dẫn hơn sau nhịp chỉnh mạnh. Bên cạnh đó, tuần tới là cao điểm công bố báo cáo tài chính quý 2, KQKD tích cực ở một số ngành hoàn toàn có thể tạo lực đỡ chọn lọc và níu giữ dòng tiền ở lại thị trường.
Tuy vậy, đây vẫn chỉ là nhịp hồi trong nghi ngờ bởi rủi ro vĩ mô còn nguyên. Căng thẳng Mỹ-Iran có thể bùng nổ bất cứ lúc nào, giá dầu neo trên 100 USD/thùng sẽ thổi bùng lại nỗi lo lạm phát và đe dọa an ninh năng lượng trong nước.
Thêm vào đó, sự kiện đáng chú ý trong tuần tới là kỳ họp Fed cuối tháng, kết thúc rạng sáng 30/07 giờ Việt Nam có thể là biến số then chốt khi chỉ một tín hiệu diều hâu cũng đủ gây áp lực lên thị trường chung.
Nói về chiến lược, chuyên gia Pinetree cho rằng nhà đầu tư đang nắm giữ cổ phiếu nên tận dụng các nhịp hồi để cơ cấu lại danh mục chuyển sang cổ phiếu cơ bản tốt có KQKD quý 2 khả quan. Nhà đầu tư chưa giải ngân có thể giải ngân thăm dò một phần trong khi chờ đợi tín hiệu rõ ràng hơn của thị trường.