Hành trình 11 năm
Hơn một thập kỷ trước, hơn 9.000 hộ gia đình chọn mua căn hộ tại tổ hợp HH Linh Đàm hoàn toàn không thực hiện những giao dịch ngầm hay chui lủi. Phần lớn các đợt mở bán diễn ra công khai, rầm rộ trên thị trường.
Theo quy hoạch chi tiết tỉ lệ 1/500 được duyệt, dự án chỉ được phép xây cao 27 tầng. Tuy nhiên, chủ đầu tư đã tự ý xây dựng block HH4 cao tới 36 tầng, và các block HH1, HH2, HH3 cao tới 41 tầng (vượt từ 9 đến 14 tầng so với giấy phép. Ảnh: TA.
Tại thời điểm người dân ký kết hợp đồng mua bán với chủ đầu tư, không hề có bất kỳ văn bản cấm giao dịch hay cảnh báo vi phạm pháp luật nào từ cơ quan quản lý nhà nước được phát đi. Mức giá gốc dao động từ 13 - 15,5 triệu đồng/m² (đã bao gồm VAT, riêng căn góc tính hệ số nhân 1,03), rẻ hơn giá thị trường 3 - 4 triệu đồng/m².
Thậm chí, “bảo chứng” vững chắc nhất đối với người dân khi ấy chính là việc hệ thống các ngân hàng thương mại lớn trực tiếp thẩm định tài sản, phê duyệt thế chấp và giải ngân. Không ít gia đình trẻ, cán bộ, người lao động có thu nhập trung bình đã tiếp cận gói tín dụng ưu đãi 30.000 tỷ đồng (theo Nghị quyết số 02/NQ-CP ngày 7-1-2013 của Chính phủ và được Ngân hàng Nhà nước cụ thể hóa qua Thông tư số 11/2013/TT-NHNN).
Về nghĩa vụ công dân, phần lớn cư dân HH Linh Đàm đã làm tròn 100% trách nhiệm: Thanh toán đủ tiến độ tiền mua nhà, nộp đầy đủ thuế, phí theo luật định. Suốt 11 năm qua, nơi đây đã kết tinh thành một cộng đồng dân cư trẻ trung, năng động và đoàn kết.
Gần như 100% căn hộ đã được lấp đầy; người dân được cơ quan công an đăng ký thường trú, tạm trú hợp pháp; điện, nước sinh hoạt, viễn thông được ký kết hợp đồng chính thống; hàng vạn trẻ thơ sinh ra, lớn lên và theo học tại các trường công lập địa phương. Đóng góp to lớn về kinh tế - xã hội của vạn dân HH Linh Đàm cho địa phương suốt hơn một thập kỷ là một thực tế sinh động, không thể xem là “sự tồn tại bất hợp pháp”.
Tình trạng thiếu trường học, nơi khám bệnh, bãi đậu xe đã được nhân dân, báo chí nhiều lần lên tiếng phản ánh... khiến Hoàng Liệt trở thành "điểm nóng" của Thủ đô về hạ tầng dân sinh. Ảnh: HL.
Kế hoạch 349/KH-UBND - kỳ vọng tháo gỡ điểm nghẽn
Việc phá vỡ quy hoạch khiến cho chính quyền phường Hoàng Liệt và quận Hoàng Mai trước đây gặp rất nhiều khó khăn trong công tác quản lý đô thị. Tình trạng thiếu trường học, nơi khám bệnh, bãi đậu xe đã được nhân dân, báo chí nhiều lần lên tiếng phản ánh... khiến địa phương trở thành "điểm nóng" của Thủ đô về hạ tầng dân sinh. Điều đáng nói, giải quyết “nút thắt” này lại là bài toán không hề dễ dàng, trong đó thách thức lớn nhất là không để vụ việc tạo thành một “tiền lệ xấu”.
Sự bế tắc kéo dài nhiều năm qua đối với người mua nhà, chủ đầu tư và chính quyền cơ sở nay đã có lời giải khi UBND thành phố Hà Nội ban hành Kế hoạch số 349/KH-UBND (ngày 10-9-2026) về việc xử lý vi phạm, khắc phục hậu quả tại 12 dự án nhà ở liên quan đến các doanh nghiệp thuộc hệ sinh thái Tập đoàn Mường Thanh (trong đó có HH1, HH2, HH3, HH4 Linh Đàm cùng các tòa VP3, VP5, VP6, Đại Thanh, Kim Văn - Kim Lũ, CT6 Kiến Hưng...).
Theo đánh giá của các chuyên gia quy hoạch, thông điệp cốt lõi, nhân văn và mang tính đột phá nhất trong kế hoạch của lãnh đạo thành phố chính là tách rời hành vi sai phạm của chủ đầu tư để bảo vệ triệt để quyền lợi hợp pháp, chính đáng của người mua nhà ngay tình. Kế hoạch 349 vạch ra lộ trình giải quyết cụ thể, khoa học qua 3 giai đoạn then chốt:
Giai đoạn 1 (Tháng 9-2026): Trình HĐND thành phố Hà Nội thông qua Nghị quyết về cơ chế đặc thù tháo gỡ vướng mắc trước ngày 30-9-2026.
Giai đoạn 2 (Tháng 10 - 12/2026): Tổ công tác liên ngành tổng rà soát hồ sơ pháp lý và hiện trạng thực tế đến từng công trình, từng tầng và từng căn hộ; làm rõ khối lượng vi phạm, định giá đền bù theo thị trường và phân loại toàn diện thành 2 nhóm: nhóm được phép tồn tại và nhóm bắt buộc phải di dời, phá dỡ.
Giai đoạn 3 (Năm 2027 - 2028): Hoàn thành công tác di dời người dân trong năm 2027; tiến hành phá dỡ các hạng mục sai phạm không thể khắc phục trong năm 2028; song song đó là hoàn thiện thủ tục tài chính, quy hoạch để cấp sổ hồng cho các căn hộ đủ điều kiện.
Vị nhân sinh
Đối với các căn hộ thuộc nhóm được phép tồn tại, căn cứ cấp sổ đỏ dựa trên 3 tiêu chí cốt lõi: Hạ tầng phòng cháy chữa cháy (PCCC) được công an nghiệm thu đạt chuẩn; kiểm định độc lập bảo đảm an toàn chịu lực toàn tòa; và chủ đầu tư hoàn tất nộp phạt, truy thu nghĩa vụ tài chính bổ sung (người dân tuyệt đối không phải gánh thay khoản tiền này). Các phần diện tích sau di dời sẽ được ưu tiên chuyển đổi công năng phục vụ cộng đồng: Nhà văn hóa, nhà sinh hoạt chung, hạ tầng kỹ thuật, chỗ đỗ xe.
Đối với nhóm buộc phải di dời (do xây vượt tầng, sai quy hoạch, chuyển đổi công năng sai phép không thể khắc phục an toàn PCCC), chính quyền mở ra 2 phương án linh hoạt, thỏa đáng: Hoặc chuyển đổi sang nhà ở xã hội, nhà ở thương mại tại Khu đô thị Thanh Hà A, Thanh Hà B mà không cần bốc thăm xét duyệt đối tượng (chủ đầu tư hỗ trợ tiền thuê nhà trong thời gian chờ nhận bàn giao); hoặc xác định giá trị bồi thường theo thị trường để người dân nhận tiền tự chủ tìm nơi ở mới.
Tiếp cận Kế hoạch 349, đại bộ phận cư dân HH Linh Đàm đã bày tỏ sự đồng thuận, thấu hiểu sâu sắc trước quan điểm kiên quyết nhưng đầy trách nhiệm của chính quyền. Trên các diễn đàn, người dân cho rằng thượng tôn pháp luật là nền tảng để xã hội vận hành trật tự, kỷ cương. Không thể có sự nhân nhượng hay “hợp thức hóa” tràn lan cho những sai phạm nghiêm trọng đe dọa trực tiếp tới tính mạng, an toàn cháy nổ và sức chịu tải hạ tầng đô thị. Xử lý nghiêm không có vùng cấm chính là cách duy nhất để bảo vệ an toàn sinh mạng bền vững cho hàng vạn con người đang sống trong các tòa nhà cao tầng.
Xử lý nghiêm không có vùng cấm chính là cách duy nhất để bảo vệ an toàn sinh mạng bền vững cho hàng vạn con người đang sống trong các tòa nhà cao tầng. Ảnh: Phạm Mầu.
Hiện nay, nhiều gia đình và chủ hộ kinh doanh đã chủ động chuẩn bị phương án riêng cho mình. Điển hình, chủ gian hàng Trường Nhi Shop (Kiot 62 - HH4C Linh Đàm) đã chia sẻ lời chia tay sau 11 năm gắn bó kinh doanh tại tầng 1 tòa nhà. Theo phần lớn ý kiến của cư dân, điều cấp thiết hiện nay là các cơ quan chức năng cần phối hợp chặt chẽ với chính quyền cơ sở, công khai, minh bạch các căn cứ pháp lý, phạm vi ảnh hưởng và khả năng khắc phục đối với từng trục căn hộ, từng tầng nhà.
Phó Chủ tịch UBND phường Hoàng Liệt Tạ Việt Dũng cũng nhấn mạnh thông điệp: Người dân cần bình tĩnh lắng nghe, nắm bắt thông tin từ các kênh chính thống. Toàn bộ quy trình đang được triển khai trên tinh thần bảo vệ quyền lợi nhân dân ở mức cao nhất.
Một lộ trình giải quyết rốt ráo đang được UBND thành phố Hà Nội tiến hành. Bằng sự minh bạch của chính quyền, trách nhiệm bồi hoàn của chủ đầu tư và sự đồng thuận, thấu hiểu của cư dân, “nút thắt” tại HH Linh Đàm chắc chắn sẽ được cởi bỏ, trả lại sự bình yên, trọn vẹn cho hàng vạn tổ ấm sau hơn một thập kỷ mòn mỏi đợi chờ.